Nieuw

Als we een heel mens willen – en voor mij is alleen een heel mens een heilig mens – dan moet Zorba opgaan in Boeddha. Ze moeten volledig als één geheel worden geaccepteerd. En ik zie niet in waar het probleem ligt.
Sterker nog, Zorba plus Boeddha zal een enorme verrijking zijn.
Boeddha kan niet lachen, niet dansen, niet zingen, niet liefhebben.

Wat zou dat voor een leven zijn? Hol! Zorba kan zingen, dansen, genieten van eten, drinken en van de liefde. Hij zal een leven hebben, maar hij zal niet weten wie hij is. Hij zal de zin van het bestaan niet kennen. Hij zal nooit de onsterfelijkheid van het leven ervaren, de eeuwigheid van zijn bestaan – dat hij er altijd al is geweest en er altijd zal zijn; dat alleen de vormen veranderen. Hij zal nooit zijn eigen centrum binnengaan. Hij zal altijd in de cycloon blijven, heel druk, overal mee bezig behalve met zichzelf.
En het centrum van de cycloon is de meest extatische ervaring,
de ultieme ervaring van het menselijk bewustzijn.
Daarachter is er niets; dan ben je thuisgekomen.

Maar ik zie geen probleem, er is niets tegenstrijdigs. Je kunt thuiskomen, je kunt in je centrum zijn – wat weerhoudt je ervan om te lachen? Sterker nog, jij zou de enige moeten zijn die echt kan lachen, die het lachen zelf kan worden; die echt kan liefhebben, die de liefde zelf kan worden – waar de minnaar verdwijnt en alleen de liefde overblijft; iemand die kan dansen en zo ongeremd kan dansen dat de danser helemaal verdwijnt, en er alleen nog maar dans is.

Dit is mijn streven: Zorba de Boeddha in de wereld te brengen. Dat zal een eenheid in je creëren; je lichaam en ziel zullen één worden. Je hoeft niet tegen je natuurlijke aard te vechten, je kunt die als springplank gebruiken. Er is geen reden om te vechten, er is geen reden om te onderdrukken. Alle psychische aandoeningen komen voort uit onderdrukking. Alle psychopathologische mensen zijn gewoon ongeneeslijk, tenzij ze hun natuurlijke aard volledig accepteren, zonder enige wrok.
Je moet je natuurlijke energieën gebruiken om te groeien.
Dat zal de mens tot een geheel maken.

Alle religies hebben je schizofreen gemaakt, gespleten. Ze hebben schuldgevoelens in je gecreëerd door een scheiding aan te brengen; dat is waar het bij hen helemaal om draait. Alleen een schuldige mens gaat naar de kerk, naar de synagoge, naar de tempel; anders is dat niet nodig. Als je één bent, zou je graag in de open lucht onder de zon willen dansen. Dat zal je ware gebed zijn. Er wordt niets gezegd, er wordt niets gevraagd, maar je toont je dankbaarheid aan het bestaan.

Zorba de Boeddha zal niet alleen de gespletenheid in de mens vernietigen,
maar ook de gespletenheid in de samenleving.

Osho: From Bondage to Freedom #13

Image by Gerd Altmann from Pixabay.
Image by WikiImages from Pixabay.

Een boeddha is iemand die zichzelf heeft verwezenlijkt. Daarom stellen we ons Boeddha, Mahavira en anderen voor – daarom hebben we beelden, schilderijen en afbeeldingen van hen gemaakt – zittend op een volledig ontloken lotusbloem. Die volledig ontloken lotusbloem is het hoogtepunt van de innerlijke bloei. Van binnen zijn ze tot bloei gekomen en volledig ontloken. Die innerlijke bloei straalt uit, een voortdurende stroom van gelukzaligheid die van hen afstraalt. Iedereen die zelfs maar in hun schaduw komt, iedereen die in hun nabijheid komt, voelt een stille sfeer om hen heen.

Tibetaanse Thangka

Er is een interessant verhaal over Mahavira. Het is een mythe, maar mythen zijn prachtig en ze zeggen veel wat anders niet gezegd kan worden. Er wordt verteld dat wanneer Mahavira ergens heen ging, overal om hem heen, in een gebied van ongeveer vierentwintig mijl, alle bloemen tot bloei kwamen. Zelfs als het niet de tijd van het jaar was voor de bloemen, zouden ze bloeien. Dit is slechts een poëtische uitdrukking, maar zelfs als iemand nog niet tot zelfverwezenlijking was gekomen, zou zijn bloei, bij contact met Mahavira, aanstekelijk werken en zou hij ook in zichzelf een innerlijke bloei voelen. Zelfs als het niet het juiste moment was voor iemand, zelfs als hij er nog niet klaar voor was, zou hij tot bezinning komen, zou hij een echo voelen. Als Mahavira in de buurt van iemand was, zou die persoon een echo in zichzelf voelen en zou hij een glimp opvangen van wat hij zou kunnen zijn.

Zelfverwezenlijking is de basisbehoefte. En als ik ‘basis’ zeg, bedoel ik dat als al je behoeften vervuld zijn, behalve zelfrealisatie en zelfverwezenlijking, je je onvervuld zult voelen. Sterker nog, als zelfverwezenlijking plaatsvindt en niets anders vervuld is, zul je toch een diepe, totale vervulling voelen.

Daarom was Boeddha een bedelaar, maar toch een keizer. Boeddha kwam naar Kashi toen hij verlicht raakte. De koning van Kashi kwam hem opzoeken en vroeg: ‘Ik zie niet dat u iets hebt, u bent slechts een bedelaar, en toch voel ik mezelf een bedelaar in vergelijking met u. U hebt niets, maar de manier waarop u loopt, eruitziet en lacht, doet het lijken alsof de hele wereld uw koninkrijk is. En u hebt niets zichtbaars – niets! Waar ligt dan het geheim van uw kracht? U ziet eruit als een keizer.‘

Echt, geen enkele keizer heeft er ooit zo uitgezien – alsof de hele wereld aan hem toebehoort. ‘U bent de koning, maar waar is uw kracht, de bron?’ Dus zei Boeddha: ‘Het zit in mij. Mijn kracht, mijn bron van kracht, wat je ook om mij heen voelt, zit werkelijk in mij. Ik heb niets behalve mezelf, maar dat is genoeg. Ik ben vervuld; nu verlang ik nergens meer naar. Ik ben verlangenloos geworden.’

Echt, een zelfverwezenlijkt mens zal verlangenloos worden. Onthoud dit. Gewoonlijk zeggen we dat als je verlangenloos wordt, je jezelf zult kennen. Het tegenovergestelde is juist: als je jezelf kent, word je vrij van verlangens. En de nadruk van Tantra ligt niet op het vrij zijn van verlangens, maar op het zelfverwezenlijkt worden. Dan volgt het vrij zijn van verlangens vanzelf.

Verlangen betekent dat je innerlijk niet vervuld bent, dat je iets mist en er dus naar hunkert. Je gaat maar door, van het ene verlangen naar het andere, op zoek naar vervulling. Die zoektocht houdt nooit op, want het ene verlangen creëert een ander verlangen. Eigenlijk roept één verlangen tien verlangens op. Als je via verlangens op zoek gaat naar een verlangenloze staat van gelukzaligheid, zul je die nooit bereiken. Maar als je iets anders probeert – methoden van zelfverwezenlijking, methoden om je innerlijke potentieel te realiseren en tot werkelijkheid te brengen – dan zul je, naarmate je meer tot werkelijkheid komt, steeds minder verlangens voelen, omdat ze in werkelijkheid alleen worden gevoeld omdat je van binnen leeg bent. Wanneer je van binnen niet leeg bent, houdt het verlangen op.

Osho: The Book of Secrets Vol.1 #10

Audio fragment: mySammasati.  10:19 min.

Afbeelding: KrystalYL, CC0, via Wikimedia Commons.

Bodhiprem (Bo Baden) heeft in Het Parool van zaterdag 12 september een interview gegeven over zijn tijd bij Osho. Het interview is deel van een serie in Het Parool over ‘Sektes in de stad’. Hier volgt een deel daaruit.

 
Volgens schattingen waren er op het hoogtepunt wel 15.000 aanhangers. Deze sannyasins waren te herkennen aan hun rode kleding en een houten mala om hun nek met een afbeelding van goeroe Bhagwan Shree Rajneesh (later bekend als Osho). Van 1983 tot 1992 runden ze Zorba the Buddha, een drukbezochte discotheek op de Oudezijds Voorburgwal 216, waar iedereen welkom was. De club had een futuristische witte inrichting vol marmer en licht en er werd psy-trance gedraaid. Elke avond begon met een gebed van het voltallige personeel, zittend op de dansvloer.
 
Mysterieuze ervaring
         
‘Ik ben er eens naar toe gegaan met een mala om mijn nek en daarop mijn eigen foto,’ zegt Bo Baden, die de Bhagwan beweging leerde kennen toen hij 26 was. ‘Puur ter provocatie. Ik wilde ze een lesje leren: je moet vooral in jezelf geloven, niet in een goeroe. Het was een fijne plek die goed schoongehouden werd en met goede muziek, maar dat heilige gedoe van die mensen in rood vond ik helemaal niks.’

Baden was in die tijd een bekende linkse actievoerder, bijgenaamd Bingel, die de pers haalde nadat hij in 1984 tijdens een Kamerdebat over kruisraketten bij de minister-president op tafel was gesprongen. Hij woonde in een kraakpand op de Koninginneweg. Dat hij sannyasin zou worden, had hij zelf ook niet verwacht. Het kwam door een ‘mysterieuze ervaring’, op een moment dat hij zich minder verbonden voelde met de actiescene. Daardoor belandde Baden in een soort existentiële crisis en werd hij naar eigen zeggen ‘half-suïcidaal’.

Toen hij de documentaire De nieuwe mens (1984) zag, over de Nederlandse aanhangers van de Bhagwanbeweging, viel hem ‘de levenslust die uit hun ogen straalde’ op. Twee sannyasins die hij daarna sprak, raadden hem aan een boek van Bhagwan te lezen.
 
Intense meditatie
‘Iemand in mijn woongroep zei er een in haar boekenkast te hebben. Ik deed mijn ogen dicht, ging met mijn handen langs de ruggen en dacht: als ik echt opensta voor deze ervaring, zou ik het er zo blind uit moeten pakken. Tot mijn schrik gebeurde dat. In het boek vond ik antwoorden die ik onbewust zocht. Voordat ik het wist raakte ik in de ban. Het gaf een bijna verliefdachtig gevoel. Ik voelde me gezien en ik was niet stom of gek omdat ik was vastgelopen in mezelf.’

Baden ging zich rood kleden en deed elke maand lang elke ochtend The Dynamic, de intense meditatievorm van een uur die bestaat uit vijf fasen, zoals chaotisch ademen en uitbundig dansen. Zijn vijf jaar als sannyasin noemt Baden, die de naam Bodhiprem kreeg, een ‘oneindig boeiende tijd’. Hij bekeek video’s met lezingen, ging zes weken naar de hoofdcommune in Oregon in de VS om de goeroe Bhagwan live te zien, zette met vrienden een Bhagwanwoongroep op in Gein, at maaltijden in de commune op het Cornelis Troostplein, schreef voor de Rajneesh Times (het dagblad van de beweging) en kwam in een therapiegroep Ramses Shaffy tegen, die hem staande hield om te zeggen hoe mooi hij was. Er werd veel gefeest, seks werd aangemoedigd en ecstasy werd meditatief gebruikt.

Over het systematische kindermisbruik in de communes en de bizarre machtsstrijd in Oregon leerde hij later pas, zegt Baden, door documentaires als Wild Wild Country (2018) en Generatie Bhagwan (2026). ‘Het was één grote turbulente leerschool. Later hoorde ik pas over alle shockerende dingen die achter de schermen zijn gebeurd. Bij ons in de woongroep woonden ook kinderen, maar daar werd goed op gelet. Blijkbaar niet in de commune op het Cornelis Troostplein. Daar zijn jonge meisjes veel te vroeg benaderd voor seks. Ik heb dat niet geweten, ik liep daar als 28-jarige vrolijk tussen.

Binnen de Bhagwanbeweging werd seksualiteit bevrijd van alle beperkingen: Osho’s visie was dat als je je seksueel helemaal kunt uitleven, seks niet meer zo’n greep op je heeft en je het kunt overstijgen. Maar in sannyaskringen werd seks door sommigen genivelleerd tot een soort snack. Dat is niet goed geweest, zeg ik met de wijsheid achteraf.’

Voor Baden heeft het nooit als een sekte gevoeld omdat hij ‘vrij was om te gaan en staan waar hij wilde’. Er werd in de woongroep ook niet geworshipt (onbetaald werk als eredienst), zoals dat wel gebeurde in de discotheek Zorba en de commune. Toen Osho in 1990 overleed, was dat voor Baden een schok; hij sloeg andere spirituele paden in en verliet de woongroep. Zijn naam Bodhiprem kortte hij af tot Bo, ‘dat was sociaal gezien handiger’.

Als ik niet bewust ben, slaap ik dan? Zijn dit de enige twee mogelijkheden? Is er nog een stadium tussen in? Hoe kun je het verschil weten?

Je bent niet onbewust in de zin dat iemand in coma raakt; je bent ook niet bewust in de zin dat Gautama Boeddha bewust is. Je bevindt je ergens tussenin. Een dikke laag gedachten belet je om in het heden te zijn. Daarom luister je, terwijl je naar mij luistert, weliswaar, maar is dat luisteren toch heel oppervlakkig – omdat er diep van binnen zoveel gedachten door je hoofd spoken. Je luistert, maar het dringt niet tot je door, en zodra ik ophoud met spreken, besef je plotseling dat je weliswaar hebt geluisterd, maar dat je het niet hebt begrepen. Het is niet tot je doorgedrongen; het is geen deel van je wezen geworden. Iets heeft dat verhinderd, als een Chinese Muur. Die gedachten zijn transparant, maar ze zijn dikker dan welke Chinese Muur dan ook kan zijn.

Je bent noch in slaap, noch wakker; je bevindt je ergens tussenin – wakker wat je dagelijkse, mechanische bezigheden betreft, en in slaap wat een helder bewustzijn betreft. Een zuiver bewustzijn, een diepe onschuld als een onbewolkte hemel, ontbreekt. 


De paus zat samen met zijn kardinalen papieren en verklaringen te ondertekenen. De telefoon ging en zijn secretaresse nam op. ‘Uwe Heiligheid,’ zei ze. ‘Het gaat over de wet inzake abortus (the abortion bill) . Een verslaggever wil u spreken.’
‘Laat me met rust,’ onderbrak de paus haar.
‘Maar hij wil weten wat u aan die ‘bill’ gaat doen.’
‘Betaal het gewoon,’ antwoordde de paus. ‘Betaal het snel!’

(Noot vertaler: ‘bill’ kan behalve wet ook rekening betekenen).


In welke positie plaats je de paus? Slaapt hij of is hij wakker? Hij zit er ergens tussenin; hij heeft het woord ‘bill’ gehoord, maar hij heeft het op zijn eigen manier geïnterpreteerd. Hij is volledig vergeten dat de ‘bill’ over abortus gaat, en hij is zeker niet geaborteerd, en hij hoeft ook geen rekening te betalen.
Maar dit is de situatie waarin we ons allemaal bevinden. We horen wat we willen horen; we horen alleen datgene wat past bij onze vooropgezette ideeën en vooroordelen.

Je zult verbaasd zijn te horen… het wetenschappelijk onderzoek is bijna ongelooflijk: het zegt dat 98 procent van wat je hoort, je niet bereikt – 98 procent! Slechts twee procent bereikt je. Het moet door zoveel gedachten, opvattingen, overtuigingen en conditioneringen heen, en die blijven het naar hun eigen maat snijden. Tegen de tijd dat het je bereikt, is het iets totaal anders dan wat er gezegd werd, dan wat er gehoord werd. Het is een lang proces van filteren, en we filteren allemaal. Als iets aansluit bij onze mind – dat wil zeggen bij ons verleden – dan horen we het. Maar als het daar tegenin gaat, horen we weliswaar het geluid, maar missen we de betekenis.

Luisteren is een grote kunst. Mensen horen alleen maar; maar heel weinig mensen zijn in staat om te luisteren.

Osho: The Golden Future #16

Image by Alexas from Pixabay.

Een relatie is een structuur, en liefde is ongestructureerd.
Liefde relateert dus zeker, maar wordt nooit een relatie.
Liefde is een proces van moment tot moment. Onthoud dat.
Liefde is een staat van je wezen, geen relatie.
Er zijn liefdevolle mensen en er zijn niet-liefdevolle mensen.
Niet-liefdevolle mensen doen alsof ze liefdevol zijn via de relatie.
Liefdevolle mensen hebben geen relatie nodig – liefde is genoeg.

Wees liever een liefdevol mens dan dat je in een liefdesrelatie zit –
want relaties ontstaan de ene dag en verdwijnen de andere dag.
Het zijn bloemen; ’s ochtends bloeien ze, ’s avonds zijn ze verdwenen.
Wees een liefdevol mens.

Maar mensen vinden het erg moeilijk om een liefdevol mens te zijn,
dus gaan ze relaties aan – en houden zichzelf zo voor de gek door te denken:
‘Nu ben ik een liefdevol mens omdat ik een relatie heb.’
En die relatie kan er een zijn van monopolie, bezitterigheid en exclusiviteit.

Een relatie kan puur uit angst ontstaan en hoeft niets met liefde te maken te hebben.
Een relatie kan alleen maar een vorm van zekerheid zijn – financieel of iets anders.
De relatie is alleen nodig omdat er geen liefde is. Een relatie is een substituut.
Wees alert! Een relatie vernietigt de liefde,
vernietigt juist de mogelijkheid dat ze ontstaat.

Osho: Walk Without Feet, Fly Without Wings and Think Without Mind #8

Image by Mabel Amber from Pixabay.

Tantra maakt geen oppervlakkig onderscheid tussen goed en kwaad. Wat is dan zuiverheid? Tantra zegt dat onderscheid maken onzuiver is en dat leven zonder onderscheid zuiverheid is. Voor Tantra betekent zuiverheid dus onschuld – ongedifferentieerde onschuld.

Neem een kind; je noemt hem puur. Hij wordt boos, hij is hebzuchtig, dus waarom noem je hem dan puur? Wat is er puur aan de kindertijd? Onschuld! Er is geen onderscheid in de mind van een kind. Het kind is zich niet bewust van enige scheiding tussen wat goed is en wat slecht is. Dat onbewustzijn is de onschuld. Zelfs als hij boos wordt, heeft hij geen mind om boos te zijn; het is een zuivere en eenvoudige handeling. Het gebeurt, en als de boosheid weg is, is ze weg. Er blijft niets achter. Het kind is weer hetzelfde, alsof de boosheid er nooit is geweest. De puurheid is onaangetast; de puurheid is dezelfde. Een kind is dus puur omdat er geen mind is.

Hoe meer het denken zich ontwikkelt, hoe onzuiverder het kind zal worden. Dan zal woede er zijn als iets weloverwogens, niet spontaan. Dan zal het kind de woede soms onderdrukken – als de situatie het niet toelaat. En wanneer woede wordt onderdrukt, zal die soms in plaats daarvan op een andere situatie worden overgedragen. Wanneer er eigenlijk geen reden is om boos te zijn, zal hij boos worden, omdat de onderdrukte woede een uitlaatklep nodig heeft. Dan wordt alles onzuiver omdat het verstand zich ermee is gaan bemoeien.

Een kind kan in onze ogen een dief zijn, maar een kind is zelf nooit een dief omdat het concept dat dingen aan individuen toebehoren, in zijn mind niet bestaat. Als hij je horloge, je geld of wat dan ook meeneemt, is dat voor hem geen diefstal, omdat het idee dat dingen aan iemand toebehoren, niet bestaat. Zijn diefstal is puur, terwijl zelfs jouw niet-diefstal niet puur is – de mind is erbij.

Tantra zegt dat wanneer iemand weer als een kind wordt, hij puur is. Natuurlijk is hij geen kind – alleen als een kind. Het verschil is er en de gelijkenis is er. De gelijkenis is de herwonnen onschuld. Iemand is weer als een kind. Een kind staat naakt – niemand voelt de naaktheid, omdat een kind zich nog niet bewust is van het lichaam. Zijn naaktheid heeft een andere kwaliteit dan jouw naaktheid. Jij bent je bewust van het lichaam.

De wijze moet deze onschuld herwinnen. Mahavira staat weer naakt. Die naaktheid heeft weer dezelfde kwaliteit van onschuld. Hij is zijn lichaam vergeten; hij is niet langer het lichaam. Maar er is ook één verschil, en dat verschil is groot: het kind is simpelweg onwetend, vandaar de onschuld. Maar de wijze is wijs, dat is de reden voor zijn onschuld.

Het kind zal zich op een dag bewust worden van zijn lichaam en de naaktheid voelen. Hij zal proberen zich te verbergen, hij zal zich schuldig gaan voelen en hij zal schaamte voelen. Hij zal zich ervan bewust worden. Zijn onschuld is dus een onschuld van onwetendheid. Kennis zal die vernietigen.

Dat is de betekenis van het bijbelverhaal over Adam en Eva die uit de tuin van Eden werden verdreven. Ze waren naakt als kinderen. Ze waren zich niet bewust van het lichaam; ze waren zich niet bewust van woede, hebzucht, lust, seks of wat dan ook. Ze waren zich van niets bewust. Ze waren als kinderen, onschuldig. Maar God had hun verboden de vrucht van de boom der kennis te eten. De boom der kennis was verboden, maar ze aten ervan, omdat alles wat verboden is aantrekkelijk wordt.

Alles wat verboden is, wordt aantrekkelijk! Ze leefden in een grote tuin met een oneindig aantal bomen, maar de boom der kennis werd de belangrijkste en meest betekenisvolle juist omdat hij verboden was. Echt, dit verbod werd de aantrekkingskracht, de uitnodiging. Ze waren als het ware gemagnetiseerd, gehypnotiseerd door de boom. Ze konden er niet aan ontsnappen, ze moesten ervan eten.

Maar dit verhaal is mooi omdat de boom de boom der kennis wordt genoemd. Zodra ze de vrucht der kennis aten, werden ze niet-onschuldig. Ze werden zich bewust; ze realiseerden zich dat ze naakt waren. Onmiddellijk probeerde Eva haar lichaam te verbergen. Met het bewustzijn van het lichaam werden ze zich van alles bewust – woede, lust, hebzucht, alles. Ze werden volwassen, en daarom werden ze uit de tuin verdreven. In de Bijbel is kennis dus zonde. Ze werden uit de tuin verdreven, ze werden gestraft vanwege hun kennis. Tenzij ze weer als kinderen worden – onschuldig, onwetend – kunnen ze de tuin niet betreden. Ze kunnen het koninkrijk van God alleen weer binnengaan als ze aan deze voorwaarde voldoen: weer onschuldig worden.

Het geheel is gewoon het verhaal van de mensheid. Elk kind wordt uit de tuin verdreven, niet alleen Adam en Eva. Elk kind beleeft zijn kindertijd in onschuld zonder iets te weten. Hij is zuiver, maar die zuiverheid is een zuiverheid van onwetendheid. Dat kan niet zo blijven. Tenzij het een zuiverheid van wijsheid wordt, kun je er niet op vertrouwen. Het zal moeten verdwijnen; vroeg of laat zul je de vrucht van de kennis moeten eten. Elk kind zal de vrucht van de kennis moeten eten.

In de Hof van Eden was het gemakkelijk – daar stond gewoon de boom. Als vervanging voor de boom hebben we scholen, hogescholen en universiteiten. Elk kind zal moeten slagen, zal niet-onschuldig moeten worden, zal zijn onschuld moeten verliezen. De wereld zelf heeft kennis nodig, het bestaan zelf heeft kennis nodig. Zonder kennis kun je er niet in bestaan. En op het moment dat kennis komt, ontstaat er verdeeldheid. Je begint onderscheid te maken tussen wat goed is en wat slecht is.

Voor het Tantra is de scheiding tussen goed en kwaad dus onzuiverheid. Vóór die scheiding ben je puur, erna ben je puur; erin ben je onzuiver. Maar kennis is een noodzakelijk kwaad, je kunt er niet aan ontkomen. Je moet erdoorheen; dat hoort bij het leven. Maar je hoeft er niet altijd in te blijven, je kunt er bovenuit stijgen.
Transcendentie maakt je weer puur en onschuldig. Als scheidingen hun betekenis zouden verliezen, als de kennis die onderscheid maakt tussen goed en kwaad niet meer zou bestaan, zou je weer vanuit een onschuldige houding naar de wereld kijken.

Jezus zegt: “Tenzij jullie worden als kinderen, kunnen jullie mijn koninkrijk van God niet binnengaan.” Tenzij jullie worden als kinderen… dit is de puurheid van Tantra.
Lao Tzu zegt: “Eén inch scheiding, en hemel en aarde zijn uit elkaar gezet.”

Geen scheiding is de geest van de wijze – helemaal geen scheiding! Een wijze weet niet wat goed is of wat slecht is. Hij is als kinderen, maar ook weer niet, omdat hij deze scheiding heeft gekend. Hij is door deze scheiding heen gegaan en heeft haar overstegen; hij is er voorbijgegaan. Hij heeft duisternis en licht gekend, maar nu is hij er voorbijgegaan. Nu ziet hij duisternis als onderdeel van licht en licht als onderdeel van duisternis; nu is er geen scheiding meer.

Licht en duisternis zijn beide één geworden – gradaties van één verschijnsel. Nu ziet hij alles als gradaties van het ene; hoe tegengesteld ze ook zijn, ze zijn niet twee. Leven en dood, liefde en haat, goed en kwaad, alles maakt deel uit van één verschijnsel, één energie. Het verschil zit hem alleen in gradaties, en ze kunnen nooit worden gescheiden. Er kan geen grens worden getrokken waarbij gezegd kan worden: “Vanaf dit punt is er een scheiding.” Er is geen scheiding.

Wat is goed? Wat is slecht? Van waaruit kun je ze definiëren en als afzonderlijk afbakenen? Ze zijn altijd één. Het zijn slechts verschillende gradaties van hetzelfde. Zodra dit bekend en gevoeld is, wordt je mind weer puur. Dit is de puurheid die Tantra bedoelt. Daarom zal ik tantrische puurheid definiëren als onschuld, niet als goedheid.

Maar onschuld kan onwetend zijn – dan heeft het geen nut. Het moet verloren gaan, je moet eruit worden geworpen; anders kun je niet volwassen worden. Het opgeven van kennis en het overstijgen van kennis maken beide deel uit van het volwassen worden, van het werkelijk volwassen zijn.

Ga er dus doorheen, maar blijf er niet in hangen.
Ga verder! Blijf in beweging!
Er komt een dag dat je er voorbij bent.

Osho: The Book of Secrets, Vol.1 #8

Zie ook: My Sammasati.

Jezelf leren kennen is een van de eerste vereisten. Het is niet moeilijk, het kan niet moeilijk zijn; je moet alleen wat dingen afleren. Je hoeft niets te leren om te weten wie je bent, je hoeft slechts een paar dingen af te leren. Ten eerste moet je afleren je te bekommeren om dingen. Als tweede moet je afleren je over gedachten druk te maken. Het derde gebeurt vanzelf – waarnemer zijn.

De sleutel is: begin allereerst met dingen gadeslaan. Je zit stil en je kijkt naar een boom en je bent alleen maar waakzaam. Denk er niet over na. Zeg niet: ‘Wat voor soort boom is dit?’ Zeg niet of hij mooi of lelijk is. Zeg niet dat hij ‘groen’ of ‘dor’ is. Laat er geen gedachten over ontstaan; blijf gewoon naar de boom zitten kijken. Dat kun je overal doen, wat dan ook bekijken. Onthoud maar één ding: komt er een gedachte, zet haar opzij. Schuif haar terzijde en kijk weer naar dat ding.

Aanvankelijk zal het best moeilijk zijn, maar na een tijdje komen er hiaten: dan is er geen gedachte. Je zult zien dat er veel vreugde door die simpele ervaring bovenkomt. Niets is er gebeurd, het is alleen dat er geen gedachten zijn. De boom is er, jij bent er, en tussen die twee is er ruimte. De ruimte is niet met gedachten volgepropt. Plotseling is er grote vreugde zonder enig zichtbare reden, helemaal zonder reden. Nu heb je het eerste geheim geleerd.

Dan moet je dit op een meer subtiele manier gaan gebruiken. Dingen zijn grof; daarom zeg ik: begin met een ding. Je kunt in je kamer zitten, je kunt naar een foto blijven kijken – het enige waar je op moet letten is dat je er niet over dénkt. Zuiver en alleen kijken zonder te denken. Dan gaat het stukje bij beetje gebeuren. Kijk naar de tafel zonder te denken en langzaam maar zeker is de tafel daar, jij bent er, en er staat geen gedachte tussen jullie twee. En dan opeens – vreugde. Vreugde is een product van gedachteloosheid. De vreugde is er al; ze is weggedrukt achter talloze gedachten. Zijn er geen gedachten, dan komt ze aan de oppervlakte. Begin met iets wat grof is. Als je daarmee in harmonie bent gekomen en er is een begin van het ervaren van momenten waarop gedachten verdwijnen en waarop er alleen maar dingen zijn, stap dan over naar het tweede.

Doe nu je ogen dicht en let op elke gedachte die voorbij komt – zonder over de gedachte na te denken. Een of ander gezicht vertoont zich op het scherm van je mind of een wolk drijft voorbij of wat dan ook – kijk er alleen naar, denk niet. Dit is een beetje moeilijker dan het eerste omdat dingen grover zijn; gedachten zijn heel verfijnd. Maar als het eerste gebeurd is, gaat het tweede ook gebeuren; er is wat tijd nodig. Blijf naar de gedachte kijken.

Na een poosje – het kan binnen enkele weken zijn of binnen enkele maanden of het kan jaren duren – het hangt er helemaal vanaf hoe aandachtig, in hoeverre je het met hart en ziel doet – dan op een dag, plotseling, is er geen gedachte. Jij bent alleen. Grote vreugde ontspringt er in je – duizendmaal machtiger dan de eerste keer dat je vreugde ondervond toen de boom er was en de gedachte was verdwenen. Duizendmaal! De vreugde zal zo onmetelijk zijn dat je erdoor over- spoeld wordt.

Dit is de tweede stap. Als dit eenmaal begonnen is, doe dan het derde – neem de waarnemer waar. Nu is er geen voorwerp. Dingen heb je laten vallen, gedachten heb je laten vallen; nu ben jij er alleen. Wees nu eenvoudigweg toeschouwer van deze toeschouwer, wees een waarnemer van het waarnemen. In het begin is het ook weer moeilijk, omdat wij alleen weten hoe we íets moeten gadeslaan – een voorwerp of een gedachte. Zelfs een gedachte is tenminste nog iets om gade te slaan. Maar nu is er niets, het is absolute leegte. Alleen de toeschouwer is nog over. Je moet je naar jezelf keren.

Dit is de meest mysterievolle sleutel. Je gaat gewoon door met alleen er te zijn. Blijf in deze alleenheid, en er komt een moment waarop dit gebeurt. Het kan niet anders of het gebeurt. Als de eerste twee dingen zijn gebeurd, gebeurt het derde zeker ook; maak je maar niet bezorgd. Als dit gebeurt, dan besef je voor de eerste maal wat vreugde is. Het is niet iets dat jou gebeurt, dus kan het je niet worden ontnomen. Jij bent het in je oorspronkelijke wezen, het is je wezen zelf. Dit nu kan je niet ontnomen worden. Nu kun je het op geen enkele manier verliezen. Je bent thuis gekomen.

Dus je moet dingen en gedachten afleren. Sla eerst het grove gade, sla dan het subtiele gade en sla dan het ongekende gade dat het grove en het subtiele overstijgt.

Osho: Apotheek voor de ziel, p. 93 – 96.

Image by Alexa from Pixabay.

Als je wordt overspoeld door vreugde en gelukzaligheid, is dat het moment om bewust te zijn, maar mensen doen precies het tegenovergestelde. Als ze gelukkig zijn, wie geeft er dan om bewustzijn? En als ze in angst verkeren, dan beginnen ze zeker te denken dat het tijd is om bewust te zijn en uit die angst te komen. Maar niemand is er ooit in geslaagd om direct uit die angst te komen.

Eerst moet je uit de extase komen. Als je je in de eerste plaats bewust kunt zijn van je vreugdevolle momenten, zullen de depressies, de dieptepunten, niet komen.
De uitweg ligt in de extase. Dit is dus de eenvoudigste manier:
Wees gelukkig en wees je bewust.
Verheug je en wees je bewust.
Heb lief en wees je bewust.

Zet bewustzijn niet opzij door te zeggen: ‘Dit is iets storends; ik voel me zo geweldig in extase.’ Bewustzijn lijkt dan een verstoring, maar dat is het niet. In het begin lijkt het misschien zo, maar al snel zul je zien dat het je extase naar hogere hoogten brengt. Uiteindelijk worden bewustzijn en extase één. Dan verdwijnen die dieptepunten, die depressieve momenten, die kwelling.

Osho: Om Shantih Shantih Shantih: The Soundless Sound, Peace Peace Peace #1

Image by Pexels from Pixabay.

Ja, ik zou graag willen dat je van jezelf houdt,
want als je niet van jezelf houdt,
kun je ook niet van iemand anders houden.
Je weet niet wat liefde is als je nog nooit van jezelf hebt gehouden.
Maar voordat je van jezelf kunt houden, moet je jezelf leren kennen;
daarom is liefde secundair en meditatie primair.

En het wonder is: als je mediteert
en langzaam, heel langzaam uit het ego
en uit je persoonlijkheid stapt
en je ware zelf realiseert, komt de liefde vanzelf.
Je hoeft niets te doen, het bloeit spontaan op.

Maar het bloeit alleen in een bepaald klimaat,
en dat klimaat noem ik meditatie.
In het klimaat van stilte –
geen gedachten, geen innerlijke onrust,
absolute helderheid, vrede en stilte
– zul je plotseling zien
dat er duizenden bloemen in je zijn opengegaan,
met de geur van liefde.

Osho: The Invitation #30

Afbeelding: A Photo Tour, OSHO International Meditation Resort.