Osho heeft het over de Veda’s en de Upanishads: I Am That #2.
De Veda’s staan vol gebeden die wereldse dingen vragen: betere oogst, betere koeien, meer geld, betere gezondheid, roem, macht, aanzien. Niet alleen dat, de Veda’s bidden voortdurend, ‘vernietig de vijanden’, ‘vernietig hen die tegen ons zijn’. Ze zitten vol met jaloezie, boosheid, geweld. Ze hebben niets gemeen met de Upanishads.
Upanishads zijn geen commentaren en ze zijn ook niet het hoogtepunt van de Veda’s. Upanishads zijn een totaal nieuw begin. Alleen het woord Upanishads al is enorm belangrijk. Het woord Upanishad stamt af van de Sanskriet wortel shad. Shad heeft veel betekenissen en zijn allemaal heel belangrijk. De eerste betekenis is ‘zitten’.
De Zen mensen zeggen:
Stil zitten, niets doen,
de lente komt
en het gras groeit vanzelf.
Dat is de betekenis van shad: gewoon stil zitten in diepe meditatie. Niet alleen lichamelijk zitten maar diep van binnen ook psychologisch. Je kunt lichamelijk zitten in een yogahouding, maar de mind rent haastig door; dan is het niet echt zitten. Ja, fysiek lijk je stil, maar psychologisch ren je in alle richtingen. Shad betekent zitten zowel fysiek als psychologisch, want lichaam en mind zijn geen twee dingen, niet twee afzonderlijke entiteiten. Lichaam en mind is een realiteit. We zouden niet twee woorden ‘body en mind’ moeten gebruiken; we zouden één woord ‘bodymind’ moeten maken. Het lichaam is het buitenste omhulsel van de mind en de mind is het binnenste gedeelte van het lichaam. Tenzij ze allebei in een zittende houding zijn en nergens heen rennen – in het verleden, in de toekomst – nergens heen rennen, gewoon aanwezig zijn, nu en hier… dat is de betekenis van shad; het is precies de betekenis van meditatie.
Het betekent ook ‘zich vestigen’. Jullie zijn altijd in een chaos, in een staat van beroering, onzeker, altijd aarzelend, verward, niet weten wat te doen, wat niet te doen. Er is geen helderheid van binnen – zo veel wolken, zo veel rook om je heen. Wanneer al deze wolken verdwenen zijn, wanneer al deze chaos verdwenen is, als er helemaal geen verwarring is, dan wordt het ‘gevestigd zijn’ genoemd. Wanneer je absoluut gevestigd bent, ontstaat er helderheid, een nieuw perspectief. Je gaat zien hoe het echt is. Ogen zijn niet meer bedekt door enige rook; voor het eerst heb je ogen om te zien ‘dat wat is‘.
De derde betekenis van shad is ‘te benaderen’. Je bent verward, je leeft in duisternis, je weet niet wie je bent, je weet de betekenis van je leven niet, van je bestaan. Je moet iemand benaderen die thuisgekomen is, die de weg gevonden heeft. Je moet een Boeddha benaderen, een verlicht meester – een Lao Tzu, een Zarathoestra, een Jezus, een Mohammed. Je moet iemand benaderen die het vuur van God draagt, die goddelijkheid uitstraalt, door wiens tegenwoordigheid je je schoongewassen voelt, verfrist, in wiens tegenwoordigheid de druk van je af valt – de hele last, angst, bezorgdheid – en er iets binnen in je opwelt; een nieuwe vreugde, een nieuw inzicht. Vandaar de betekenis ‘te benaderen’.
Upa–ni–shad is gemaakt van drie woorden. Shad is zitten, vestigen, benaderen – het benaderen van een meester, het zitten bij hem in een gevestigde, stille staat. En het voorvoegsel upa wat betekent bij, dichtbij, in overeenstemming, in harmonie, in gemeenschap…. Als je gevestigd, stil zit bij de meester, niets doet, nergens heen rent, dan ontstaat er een harmonie tussen jou en de meester, een nabij zijn, een intimiteit, een dichtbij zijn, een mogelijkheid tot gemeenschap, het ontmoeten van hart tot hart, het ontmoeten van zijn met het zijn, een opgaan, een gemeenschap. En ni betekent neer, overgegeven, in een staat van gebed, in een staat ven egoloosheid.
Dit is de hele betekenis van het woord Upanishad: zittend in een gevestigde staat, niet verward, helder, waar je de meester benadert in ego-loosheid, overgave, in diepe eerbied, openheid, kwetsbaarheid, zodat er een gemeenschap mogelijk wordt. Dit is Upanishad – wat er precies nu tussen jullie en mij plaats vindt. Dit stille zitten, in een diepe, liefdevolle, eerbiedige wijze, naar me luisteren niet door het intellect maar door het hart, drinken, niet alleen luisteren – deze gemeenschap is Upanishad! We leven Upanishad, en dat is de enige manier om te begrijpen wat de Upanishads zijn.
Het moet een levende ervaring voor je worden.